İran, ABŞ ilə davam edən münaqişəni sona çatdırmaq məqsədilə yeddi günlük plan təqdim edib. Bu planın əsas məqsədi Hürmüz Boğazı’nın yenidən açılması və İranın nüvə proqramı ilə bağlı danışıqların bərpasıdır. İran Xarici İşlər Naziri Abbas Əraqçi, BMT Baş Assambleyasının kənarında keçirdiyi mətbuat konfransında bu təklifi açıqlayıb.

Əraqçinin sözlərinə görə, təklif olunan planın şərtləri arasında yeddi gün ərzində bütün döyüşlərin, o cümlədən Livanda, dayandırılması, ABŞ-ın İranın təxminən 12 milyard dollar dəyərində olan dondurulmuş aktivlərini azad etməsi və İranın neftinə tətbiq olunan sanksiyaların ləğv edilməsi yer alır. Bu addımların ardından yeddinci günün sonunda Hürmüz Boğazı’nın açılması və dərhal nüvə danışıqlarının başlanması nəzərdə tutulur.

ABŞ administrasiyası, İranın təklifinə müsbət və konstruktiv danışıqlar apardığını, lakin hər hansı bir razılaşma üçün tələsməyəcəyini bildirib. ABŞ Xarici İşlər Naziri Marko Rubio, Qətər vasitəçiliyi ilə keçirilən üç saatlıq görüşün nəticəsiz qaldığını qeyd edib. Bununla belə, Əraqçi, 22 sentyabr tarixində ABŞ-ın xüsusi nümayəndəsi Stiv Vitkoff və Cared Kuşner ilə Qətər vasitəsilə mesaj mübadiləsi apardığını və görüşü “faydalı” olaraq qiymətləndirdiyini bildirib.

İranın iqtisadiyyatı, sanksiyalar, ərzaq qiymətlərinin artması, dərman çatışmazlığı və ticarət problemləri səbəbindən ciddi təzyiqlə üzləşir. Analistlərə görə, ABŞ Prezidenti Donald Tramp, ara seçkilərdən əvvəl müharibəni sona çatdırmağın siyasi faydası ilə Tahran üzərindəki iqtisadi təzyiqi saxlamaq arasında bir tarazlıq qurmalıdır.

Crisis Group İran Projesi Direktoru və Prezident Məsləhətçisi Əli Vaezi, təklifi “ağıllıca bir addım” olaraq qiymətləndirib. Vaezi, planın, ictimaiyyət tərəfindən dəstəklənməyən bir müharibəni sona çatdıraraq ara seçkilərdən əvvəl enerji qiymətlərini aşağı salacağı üçün Tramp üçün cəlbedici olduğunu, eyni zamanda İranın lehinə olan şərtləri geri gətirdiyini vurğulayıb. O, həmçinin, nüvə danışıqlarına gedən cədvəlin daraldılmasının Tramp üçün cəlbedici bir seçim olduğunu qeyd edib.